درباره کتاب اگزیستانسیالیسم و اصالت بشر (ژان پل سارتر)
این کتاب در ژانر فلسفه و بیانیهای کلاسیک برای مکتب اگزیستانسیالیسم محسوب میشود که نسخه اصلی آن در سال ۱۹۴۶ منتشر شده است و نخستین ترجمه فارسی آن توسط مصطفی رحیمی در سال ۱۳۴۵ منتشر گردید. سارتر در این اثر با صراحت اعلام میکند که «انسان در درجه اول وجود دارد، با خود روبرو میشود و تنها پس از آن تعریف میگردد»، درست برخلاف نگاه سنتی که انسان را دارای یک ماهیت یا جوهر از پیش تعیینشده میدانست. این کتاب ساده و موجز، به سراغ نقدهای کسانی میرود که اگزیستانسیالیسم را به بدبینی، تعطیلی اخلاق و نفی هرگونه ارزش ثابت متهم میکردند و در مقابل نشان میدهد که «انسان خود را میآفریند» و آزادی او بیپایان نیست، بلکه با «مسئولیت تمام بشریت» گره خورده است. سارتر در این اثر همچنین به شبههای کلیدی پاسخ میدهد: اگر خدا نباشد، انسان چگونه میتواند دارای ارزشهای اخلاقی باشد؟ پاسخ او «اختراع مجدد ارزشها» و دستیابی به اصالت از طریق انتخابهای آگاهانه است. این کتاب که به نوعی سادهترین دروازه ورود به اندیشه دشوار سارتر است، تأثیری عمیق بر نسل روشنفکران ایران در دهههای چهل و پنجاه بر جای گذاشت و مفهوم «ادبیات متعهد» را وارد گفتمان ادبی ایران کرد.